ایمیل :   رمز عبور :        فراموشی رمز؟  


آخرین نقدها
نام ارسال کننده : علیرضا حکیم
درود جناب سلطانی نژاد غزل خاطره شعر خوبی بود؛ اما دو عیب داره یکی درهم ریختگی آن است که به زحمت می ش   ....    لینک شعر مورد نظر

نام ارسال کننده : طارق خراسانی
   ....    لینک شعر مورد نظر

نام ارسال کننده : اله یار خادمیان
سلام و درود بر شما جناب پور افشار عزیز - قافیه های ماژیک وشیک را به علت فارسی نبودن - ن   ....    لینک شعر مورد نظر

نام ارسال کننده : رسول رشیدی راد(مجتبی)
باسلام و درود خدمت شما - ممنون از تذکر شما:اولآ بنده از نقد آقای خوش عمل کاشانی نه تنها ناراحت نشد   ....    لینک شعر مورد نظر

نام ارسال کننده : ابراهیم حاج محمدی
[ س َی ْ یا ] - با سلام و درود - جناب رشیدی راد عزیز و گرامی مایه ی شگفتی بسیار است که به ناظم   ....    لینک شعر مورد نظر

نام ارسال کننده : رسول رشیدی راد(مجتبی)
با سلام و درود خدمت شما استاد جناب آقای عباس خوش عمل کاشانی و تشکر بابت وقتی که گذاشتید برای نقد شعر   ....    لینک شعر مورد نظر

نام ارسال کننده : خدابخش صفادل
   ....    لینک شعر مورد نظر

نام ارسال کننده : مجتبی باقی
   ....    لینک شعر مورد نظر

نام ارسال کننده : عباس خوش عمل کاشانی
بسم الله النّور - در این سروده ی آیینی قابل قبول اثر طبع غرّای جناب مهندس باقی اگر نخواهم وارد جزئ   ....    لینک شعر مورد نظر

نام ارسال کننده : سیاوش پورافشار
بنام خدا - با سلام - شعر جناب صفا دل یعنی غزلهایشان همیشه خواندنی هستند - میزبانی باران...کسی    ....    لینک شعر مورد نظر


آرشیو کامل



Share



سروش، برترین قالب شعری در کوتاه سرایی(با دلایل کارشناسانه)
سروش، برترین قالب و دستگاه کوتاه سرایی در شعر فارسی
با ویرایش تازه ای که در بیست و نهم خرداد نود و هشت در قالب سروش انجام داده ام؛ یعنی افزایش دو لَختیِ نیمایی به انواع سروش، اکنون سروش را با اقتدار، برترین قالب کوتاه سرایی در شعر فارسی می دانم. سروش را اگر با قالب های سپیدنویسی مانند پریسکه مقایسه کنیم، موزون بودنش به تنهایی آن قدر کفّه ی ترازو را سنگین می کند که به نظر می رسد لازم نباشد مقایسه را ادامه دهیم و البته اگر هم ادامه دهیم، سروش با این همه توانمندی، کم نمی آورد.
حال اگر سروش را با سه گانی مقایسه کنیم، می بینیم که سه گانی از نظر طول قسمت ها فقط سه گانی است؛ اما سروش اگر بخواهد می تواند به صورت دولَختیِ نیمایی(و نه دو مصراعی با طول مساوی که محدوده ی قالب مفرد است) بیاید و در کوتاهی و ایجاز، سه گانی را به راحتی پشت سر بگذارد و سروش اگر بخواهد می تواند مانند سه گانی دارای سه قسمت باشد و باز اگر  بخواهد،
می تواند بیش از سه قسمت داشته باشد و خلاصه: مطابق با نیاز کلام و صلاحدید شاعر، می توان سروش را کوتاه تر یا بلندتر به کار بُرد و مانند سه گانی، در تعداد لَخت هایش ثابت و جامد نیست.  سروش به آرایه های ادبی، نگاهی پذیرنده تر دارد و شیوا تر است و عدم قافیه مندی قسمت پایانی در سروش، حالتی اصلی و ترجیحی تأکیدی دارد نه این که مانند سه گانی در حالت فرعی و فقط به نُدرت از آن استفاده شود  و گفته بودیم که عدم قافیه مندی قسمت پایانی پس از قافیه مندی همه یا بیش تر قسمت های قبلی، به دلیل شباهت زدایی و غافلگیرکنندگی اش باعث کوبش پایانی بهتر می شود.
در مقایسه ی سروش با رباعی و دوبیتی هم پی بردن به امتیازات سروش شاید خیلی مشکل نباشد. سروش هم به شکل سنتی و هم به شکل نیمایی می تواند به کار برود و در واقع، حالتی تلفیقی دارد؛ اما رباعی و دوبیتی از این امتیاز، بهره ای ندارند. سروش می تواند از دو تا پنج لَخت داشته باشد؛ اما رباعی و دوبیتی همیشه در چهار مصراع می مانند و تنوع پذیر نیستند.
جایگاه قافیه در رباعی و دوبیتی، ثابت و مربوط به مصراع های اول و دوم و چهارم است و فقط مصراع سوم، آزادی عمل دارد و به خواست شاعر می تواند با قافیه یا بدون آن باشد؛ اما در سروش، جایگاه قافیه، ترجیحی است نه اجباری و به تناسب نیاز شعر و صلاحدید شاعر حتی می توان از سروش بدون قافیه هم استفاده کرد؛ مثلا وقتی سرایشگر سروش ببیند در مورد خاصی ممکن است مفهوم، فدای قافیه شود، این اختیار را دارد که از قافیه صرف نظر کند؛ اما این امکان در رباعی و دوبیتی نیست. عدم قافیه مندی لخت پایانی در هنگامی که همه یا بیش تر لخت های دیگر سروش، دارای قافیه اند، به کوبش پایانی آن کمک می کند؛ ولی رباعی و دوبیتی چنین امتیازی ندارند.  در بین این قالب هایی که در کوتاه سرایی می شناسم و ظاهرا قالب دیگری یا قالب دیگرِ قابل اعتنایی هم نداریم، بنده قالب سروش را برترین قالب(و دستگاه شعری) در کوتاه سرایی شعر فارسی
می دانم و این را از روی مطالعه، آگاهی و تجزیه و تحلیل های کارشناسانه اعلام می کنم.
اکنون نخستین سروش های دو لَختیِ نیمایی ام را که در تاریخ سی ام خرداد نود و هشت (روز پس از ویرایش مبنایی سروش) سروده ام، به ترتیب زمان سرایش تقدیم می کنم:
1- زنده در گور شد خیالِ وصال /           گَرد، گَرد، گَرد ... .//
2-قهر، بد بود /                         یاد آن روزهای خوب بخیر!//
3-از بهانه نگو /                            نزدِ نیلوفرانِ این مرداب .//
 4-گِلِه نیست/                                            هست نیلوفر.//
5- دستت آماده کن!/          "دل گِرو در کِرِشمه های تمشک!"
6- ماه، مالِ کسی ست/             چشم هایم! پلنگِ او  نشوید! //
7- فکرِ دیگر کن! /                       ماه را ابر، مالِ خود کرده. //
8- یک جهان، نیرو ست/              چایی از دست پر محبت تو. //
9- دُزدِ ایمان است/                     خُلقِ تنگِ امینِ دینیِ خَلق.//
10- من نمی میرم/                    که نوشتم  قسم به نبض قلم.//

موضوعات :  نثر ادبی ،

   تاریخ ارسال  :   1398/3/30 در ساعت : 15:18:54   |  تعداد مشاهده این شعر :  136


کسانی که این شعر را می پسندند :

ارسال نقد و نظر برای اعضا

   
ارسال نظر برای غیر اعضا







متن های ارسالی برای "نقد" توسط دارنده دفتر شعر قابل مشاهده و تایید نخواهد بود و تنها توسط مسئول بخش نقدها بررسی و تایید خواهند شد. در صورتی که میخواهید نظری را خصوصی برای صاحب اثر ارسال کنید از بخش نظرات استفاده بفرمایید.

بازدید امروز : 3,808 | بازدید دیروز : 25,475 | بازدید کل : 113,383,760
کلیه حقوق این سایت محفوظ است ، طراح و برنامه نویس : علیرضارضایی